فصل 2 جریان اطلاعات در یاخته
اطلاعات DNA بصورت ژن روی مولکولDNA سازمان دهی شده است. ژن ها چگونه باعث ایجاد صفات وراثتی می شوند؟ از آنجا که مولکول DNA نوعی ترکیب شیمیایی است،قاعداً کار خود را بصورت شیمیایی انجام می دهد.یعنی مولکول DNA انجام فعالیت های شیمیایی خاصی را امکان پذیر می کند. مطالعات انجام شده نشان می دهد که مولکول هایی از جنس RNA اطلاعات DNA را از هسته به سیتوپلاسم سلول می رساند و باعث ساخته شدن پروتئین ها و نوع آنها می شود.در این فصل با چگونگی تبدیل اطلاعات DNA به صفات وراثتی آشنا خواهید شد.
👉سوالات خط به خط فصل 8 زیست شناسی 3 با جواب
👉سوالات خط به خط فصل هفت زیست شناسی 3 با جواب
👉سوالات خط به خط فصل شش زیست شناسی 3 با جواب
👉سوالات خط به خط فصل 5 زیست شناسی دوازدهم با جواب
توجه: …
اگر با سوال و جواب بهتر یاد می گیرید،می توانید با دانلود جزوۀ پرسش و پاسخ فصل 1 زیست شناسی (3) و مطالعه آن به پرسش های این فصل به راحتی مسلط شده و به پرسش های آن پاسخ دهید.
ویژگی جزوه پرسش و پاسخ …
- سوالات پر تکرار امتحانی ….
- پاسخ کاملا تشریحی …
- نکات مهم درس …
- مطابق آخرین تغییرات کتاب …
👉 برای مشاهده صفحه دانلود جزوه پرسش و پاسخ فصل 2 زیست 3 کلیک کنید …
گفتار1 رونویسی
در این گفتار با عمل رونویسی یعنی ساخته شدن مولکول RNA آشنا می شوید.
👉جزوه سوالات خط به خط شیمی 3 فصل 1 با جواب
👉سوالات خط به خط زیست شناسی دوازدهم تجربی با جواب pdf
نمونه سوالات امتحانی این جلسه به قرار زیر است .
جاهای خالی را با کلمات مناسب پر کنید.
(1) یک تغيير ژنی باعث می شود پروتئین ……… در گویچۀ قرمزدچار تغییر شده و در نتیجه شکل گویچۀ قرمز به صورت ………در بیایند.
(2) دستورالعمل ساخت ……………. در مولکول DNA بوده بین …………ژن و ……………… پلی پپتید ارتباطی وجودداشته باشد.
(3) به ساخته شدن مولکول RNA از روی بخشی از ………….. DNA ، ……………گفته می شود.
(4) برای شروع رونویسی از محل صحیح، آنزیم …………….توالیهای نوکلئوتیدی را در مولکول …………. شناسایی می کند.
(5) به بخشی از رشته DNA که مکمل رشته ……… است، رشته …………………………… می گویند.
(6) پس از انجام پیرایش، RNA …………………………..، رونوشت………………………….. ندارد.
(7)میزان …………. یک ژن به مقدار نیاز یاخته به ………….. آن بستگی دارد.
(8) ژن های سازنده RNA ……………………………. در یاخته های …………………………….. بسیار فعال هستند. عبارت های مرتبط
در جدول های زیر، هر یک از واژه ها در ستون الف، با یکی از عبارت های ستون «ب» مرتبط است. شمارۀ واژه ها را مقابل عبارت صحیح بنویسید.
جدول(1)
|
الف(واژه) |
ب(عبارت) |
شماره |
|
(1) راه انداز (2) رشته رمزگذار (3) میانه (4) RNAهای مختلف (5) RNA پلی مراز ۲ (6) رمزه (7) رمز |
بخش هایی از مولکول DNA که رونوشتی در RNA پیک ندارند. |
… |
|
پیرایش های متفاوت از یک ژن |
… |
|
|
در یوکاریوتها RNA پیک را می سازد. |
… |
|
|
مکمل رشته الگو، در DNA |
… |
|
|
مجموعه نشانه هایی برای ذخیره یا انتقال اطلاعات |
… |
|
|
RNA پلی مراز آن را شناسایی می کند. |
… |
جدول(2)
|
الف(واژه) |
ب(عبارت) |
شماره |
|
(1) RNA پلی مراز (2) حباب مانند (3) دوراهی (4) مرحله آغاز (5) رشته الگو (6) بیانه |
بخشی از رشته DNA که مکمل رشته RNA رونویسی شده است. |
… |
|
رونوشت قسمتهایی از DNA که حذف نمی شوند. |
… |
|
|
آنزیم هایی که باعث رونویسی از DNA میشوند. |
… |
|
|
در محل رونویسی و نواحی مجاور آن دیده میشود. |
… |
|
|
اتصال RNA پلی مراز به DNA و باز شدن دو رشته آن |
… |
درستی یا نادرستی جملات زیر را مشخص کنید. (در جملات نادرست، زیر عبارات غلط خط کشیده و درست آنها را بنویسید.
۱- ژن های سازنده هموگلوبین در تمامی یاخته های هسته دار انسان وجود دارد.
2- تعداد رمزهای DNA برای آمینواسیدها، از تعداد کل آمینواسیدها بیشتر است.
۳- در پایان رونویسی بین نوکلئوتیدهای DNA پیوند هیدروژنی ایجاد نمی شود.
۴- RNA پیک پس از ساخته شدن همواره دستخوش تغییراتی می شود.
5- میانه قسمتی از مولکول پلی پپتید است.
۶- در یک ژن، همواره ساخت RNA پیک بعدی، پس از اتمام ساخت یک RNA پیک رخ میدهد.
7- کر یوکاریوتها یک RNA پلی مراز می تواند انواعی از RNA را ایجاد کند.
8- در هر مولکول DNA همواره یک رشته به عنوان الگوی رونویسی مورد استفاده قرار می گیرد.
9- راه انداز، باعث می شود توالی های نوکلئوتیدی خاصی در DNA برای شناسایی RNA پلی مراز تولید شود.
10- RNA پلی مراز با شکستن پیوندهای هیدروژنی، مشابه هلیکاز عمل می کند.
11- از رونویسی یک ژن رشته های منشعب در اطراف DNA ، DNA های در حال ساخته شدن اند.
پرسش های تصویری
1- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شماره گذاری شده را نام گذاری کنید.
1. ………… 2. …………….. 3 و. ……..
ب) کدام مورد از آمینواسید ساخته شده است؟
پ) در کدام مورد باز آلی یوراسیل دار وجود ندارد؟
ت) رشته مقابل به رشته شماره ۱ در مولکول DNA، چه نام دارد؟
۲- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شماره گذاری شده را نام گذاری کنید.
1) ……………….
2) ………………
3) ………………
4) ………………
5) ………………
ب) در شماره ۱، چه نوع قندی مشاهده می شود؟
پ) هر یک از حروف زیر کدام مرحله از رونویسی را نشان می دهد؟
……………………. (A
……………………. (B
(C ……………………..
ت) علت ایجاد حالتی شبیه به حباب در این فرایند چیست؟
3- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شماره گذاری شده را نام گذاری کنید.
1) ………………
2) ………………
ب) کدام یک از رشته های مولکول DNA می تواند به عنوان الگو استفاده شود؟
پ) چند رشته رمز گذار در شکل قابل مشاهده است؟
4- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شماره گذاری شده را نام گذاری کنید.
1) ………………
2) ………………
3) ………………
4) ………………
5) ………………
ب) هر یک از حروف A و B کدام فرایند را نشان میدهند؟
A) ……………………..
B) ……………………..
پ) در کدام مورد پیوند فسفودی استر شکسته می شود؟
ت) در این شکل در مجموع چند رشته پلی نوکلئوتیدی وجود دارد؟
5- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شماره گذاری شده را نام گذاری کنید.
1) ………………
2) ………………
ب) کدام مورد دارای میانه است؟
پ) در کدام شماره پیوند هیدروژنی وجود ندارد؟
6- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شماره گذاری شده را نام گذاری کنید.
1) ………………
2) ………………
3) ………………
ب) در شکل، جهت همانندسازی از چپ به راست است یا برعکس؟
پ) از چه نوع میکروسکوپی برای مشاهده اندازه RNAهای ساخته شده استفاده می شود؟
ت) این شکل چه فرایندی را نشان می دهد؟
به پرسش های زیر پاسخ کوتاه دهید.
1- در رابطه با بیماری کم خونی داسی شکل به سؤالات زیر پاسخ دهید:
الف) علت این بیماری چیست؟
ب) این بیماری نشان دهنده رابطه بین کدام مولکولها در یاخته است؟
2- در جریان بالغ شدن یک RNA پیک اولیه، چهار پیوند فسفودی استر شکسته می شود:
الف) RNA پیک حاصل چند بیانه دارد؟
ب) در این فرایند چند پیوند فسفودی استر تشکیل می شود؟
3- در مرحله آغاز رونویسی:
الف) کدام بخش از DNA ابتدا شناسایی می شود؟
ب) وظیفه این بخش چیست؟
4- تغییرات در RNA پیک:
الف) در چه مراحلی ممکن است انجام شود؟
ب) یکی از تغییرات متداول در یوکاریوتها و پس از رونویسی چیست؟
5- RNA
الف) از نظر توالی نوکلئوتید شبیه کدام رشته از DNA است؟
ب) چه تفاوتی با این رشته دارد؟
6- چرا باید بین نوکلئوتیدهای ژن و آمینواسیدهای پلی پپتید، ارتباط وجود داشته باشد؟
7- الف) حاصل رونویسی از یک ژن چیست؟
ب) چرا باید برای پروتئین سازی RNA پیک ایجاد گردد؟
8- رونویسی و همانندسازی را از لحاظ تعداد دفعات انجام شده در هر چرخه یاخته ای با یکدیگر مقایسه کنید.
9- الف) RNA پلی مراز به کدام قسمت از DNA متصل می شود؟
ب) این قسمت در رونویسی چه اهمیتی دارد؟
10- الف) حباب های رونویسی، در کدام مرحله وجود دارند؟
ب) چه وقایعی در این حبابها دیده می شود؟ |
۳۸ – الف) چه اتفاقی باعث پایان رونویسی می گردد؟
ب) در این مرحله (پایان رونویسی) چه وقایعی رخ می دهد؟
12 – الف) تغییراتی که روی RNA انجام می شود چه موقع است؟
ب) پیرایش چه موقع و چگونه انجام می شود؟
13 – الف) میانه در چه مولکولی وجود دارد؟
ب) پس از رونویسی چه سرنوشتی دارند؟
14- وجود حلقه هایی بیرون از مولکول در رشته حاصل از اتصال DNA و RNA نشانه چیست؟
15- منظور از RNA بالغ چیست؟
16- تفاوت RNA با رشته غیر الگو چیست؟
گزینه مناسب را انتخاب کنید.
1- رونویسی را می توان در …………………. DNA مشاهده کرد.
۱) در یک رشته
۲) در هر دو رشته
2- در پروکاریوتها RNA پلی مراز می تواند ……………………….. RNA را بسازد.
۱) یک نوع
۲) چند نوع
3- در پیرایش، پیوند ……………………………………. در مولکول RNA میشکند.
۱) فسفودی استر
[ ۲) هیدروژنی
4- ژنهای ……………………………………. در تمامی یاخته های حاصل از تقسیم بسیار فعال اند.
۱) سازنده RNA ریبوزومی
]۲) سازنده هموگلوبین
5- در تصاویر رونویسی همزمان یک ژن، توسط چندین RNA پلی مراز، طول RNAهای رونویسی شده …………………………………………….. رونویسی، بزرگ تر دیده میشود.
۱) در جهت
۲) برخلاف جهت
6- در پی اتصال هر نوع انتقال دهنده عصبی به گیرنده اختصاصی خود در مغز انسان،………… نورون پس سیناپسی ادامه می یابد.
۱) فرایند رونویسی از ژنها در
۲) ورود ناگهانی یونهای سدیم به
۳) ورود ناگهانی یونهای پتاسیم به
۴) ورود بسیاری از مواد موجود در خون به
7- کدام عبارت نادرست است؟
«در یاخته تخم دوزیست ……………………………………………………….. .»
1) بعضی از محصولات حاصل از رونویسی ژنها، هرگز ترجمه نمی شوند.
2) به تمامی نوکلئوتیدهای سازنده مولکول DNA، به طور قطع رونویسی می شوند .
۳) آنزیم رونویسی کننده، توالی خاصی از مولکول DNA را شناسایی و بر روی آن قرار می گیرد.
۴) امکان تولید مولکول های حاصل از فعالیت ریبوزوم درون هسته وجود ندارد.
8- برای تشکیل ریبوزوم در هیدر، فعالیت RNA پلی مراز………………….. لازم است.
1)1 2)2 3)1و2 4) 1و2و3
9- در رونویسی ……. .. همانندسازی DNA، ……………..
۱) مانند – برای باز کردن دو رشته مولکول DNA یک ژن، دو نوع آنزیم به کار می رود
۲) برخلاف – به وسیله آنزیم بسپاراز، پیوند فسفودی استر تشکیل نمی شود
۳) برخلاف – هر دو رشته DNA، به عنوان الگو استفاده نمی شود
۴) مانند – می تواند به صورت قطعات جداگانه انجام شده و سپس قطعات به هم متصل گردند
10- RNA پلی مراز استفاده شده در رونویسی از ژنهای کدام یک، با سایرین متفاوت است؟
۱) ماده ای که با اثر بر مغز استخوان، سرعت تولید گلبول قرمز را افزایش میدهد.
۲) آنزیمی که باعث ترکیب آب و کربن دی اکسید در گلبول قرمز میشود.
۳) آنزیمی که در معده گاو باعث هیدرولیز سلولز می گردد.
۴) آنزیم هایی که در پارامسی باعث هیدرولیز مواد موجود در واکوئول گوارشی می گردند.
11- «در یک RNA نابالغ، ۸ رونوشت میانه وجود دارد.»
کدام گزینه نادرست است؟
۱) می توان گفت برای بالغ شدن این مولکول، به تعداد نوع واحدهای سازنده آن، نیاز به شکستن پیوند فسفودی استر است.
۲) می توان گفت تعداد نوکلئوتیدهای RNA بالغ کمتر از تعداد نوکلئوتیدهای رشته الگو است.
۳) بیانه ها دارای پیوندهای هیدروژنی هستند.
۴) همانندسازی میانه ها و بیانه ها در طول هر چرخه یاخته ای تنها یک بار امکان پذیر است.
12- چند مورد عبارت زیر را به نادرستی تکمیل می کنند؟
«در مرحله ……………………………………… برخلاف مرحله ………………….. دیده می شود.»
الف) آغاز – طویل شدن، برقراری پیوند هیدروژنی بین نوکلئوتیدهای مولکول DNA
ب) طویل شدن به پایان، جداشدن مولکول RNA از مولکول DNA
پ) آغاز – پایان، توالی های ویژه ای از مولکول DNA در انجام فرایند رونویسی
ت) پایان – آغاز، RNA در حال ساخت که با پیوندهای هیدروژنی به مولکول DNA متصل است.
1) 4 مورد
2) 3 مورد
3) 2 مورد
4) 1 مورد
13- نمی توان گفت:
۱) راه انداز برخلاف توالی پایان رونویسی قسمتی از مولکول DNA است.
۲) حاصل رونویسی از یک ژن، همیشه RNA پیک نیست.
۳) در یاخته های در حال تقسیم، بعضی از ژنها بسیار فعال هستند.
۴) برای هر ژن، تعداد راه انداز، معادل نیمی از مجموع رشته الگو و رمز گذار ژن است.
14- در مورد رونویسی می توان گفت:
1) در یک سلول همواره رونویسی از یک ژن به یک میزان انجام می شود.
۲) همواره در تمامی ژنها، جهت رونویسی یکسان است.
۳) می تواند در سلولهایی تنها به وسیله یک نوع RNA پلی مراز انجام شود.
۴) در سلول هایی که تازه از تقسیم به وجود آمده اند، تمام انواع RNA به میزان زیادی تولید می شوند.
15- آسیب در DNA به شرطی می تواند باعث آسیب به موجود زنده شود که:
1 ) در بیانهها رخ دهد و امکان همانندسازی را داشته باشد.
۲) در میانه های DNA ایجاد شود ولی رونوی
۳) در طول یک چرخه یاخته ای بتواند بارها همانندسازی گردد.
۴) بتواند در تمام یاخته های بدن اتفاق بیفتد و به باختندها
16- نتیجه رونویسی هم زمان به وسیله چندین RNA پلی مراز از یک ژن، در نهایت به طور حتم می تواند باعث تولید …………….. شود.
۱) انواعی از RNAها با اندازه های مختلف
۲) محصول منحصر به فرد و پروتئین زیادی
۳) نوعی خاص از RNA با اندازه های یکسان و پروتئین زیادی
۴) نوع خاصی از RNA با اندازه های یکسان اولیه
17- در دو ژن مجاور هم:
۱) همواره راه انداز هر دو ژن بیشترین فاصله را نسبت به هم دارند.
۲) جهت رونویسی در هر دو یکسان است.
۳) هر کدام می تواند از یکی از رشته های DNA، به عنوان الگو استفاده کند.
۴) در صورت مجاور بودن هر دو راه انداز، توالی های پایان نیز مجاور هم قرار می گیرند.
18- در همه یاخته ها …………….
۱) در مرحله اول رونویسی، ابتدا دو رشته DNA از یکدیگر جدا می شوند
۲) عمل رونویسی توسط پروتئین های رونویسی کننده متنوعی انجام می شود
۳) محصول رونویسی از ژنها می تواند متنوع باشد
۴) ایجاد رابطه مکمل بین نوکلئوتیدهای هر مولکول RNA غیرممکن است.
19- با توجه به جمله زیر کدام عبارت می تواند درست باشد؟
« در یک مولکول DNA، دو ژن متوالی و کاملا متفاوت به شدت در حال رونویسی هستند.»
۱) نمی توان در این قطعات تعداد زیادی RNA پلی مراز یافت.
۲) با میکروسکوپ نوری می توان RNAهایی با اندازه های متفاوت یافت.
۳) اندازه یک RNA در ابتدای رونویسی از انتهای رونویسی بزرگتر است.
۴) در دو طرف توالی بین ژنی، اندازه RNAها برابر نیست.
20- شکل روبه رو مربوط به رونویسی از یک ژن در یاخته پلاتی پوس است کدام مورد نادرست است؟
۱) در این شکل بخشی از مولکول DNA، وجود دارد.
۲) در این شکل چندین نوع مولکول RNA، وجود دارد.
۳) راه انداز در سمت چپ شکل قرار دارد.
۴) چندین مولکول RNA پلی مراز در این شکل وجود دارد.
21- جایگاه پایان رونویسی ………………….. .
۱) بخشی از DNA است که رونویسی نمی شود ولی همانندسازی می شود
۲) بخشی از RNA است که رونویسی می شود و حاصل همانندسازی است
۳) بخشی از RNA است که حاصل رونویسی است و باعث همانندسازی می شود
۴) بخشی از DNA است که حاصل همانندسازی بوده و از رونویسی به وجود می آید
22- در زمان برقراری اتصال بین مونومرهای سازنده کدام گزینه، حضور ریبوزوم الزامی نیست؟
1) آلبومین
۲) اینترفرون
۳) پوستک
4) پرفورین
23- در صورت مجاور قراردادن یک مولکول RNA با رشته DNA …………….. .
۱) الگو، قطعا بخش هایی به صورت حلقه از DNA الگو ایجاد میشود
۲) رمزگذار تمامی نوکلئوتیدهای هر دو رشته یکسان هستند
۳) الگو، تمامی نوکلئوتیدهای RNA دارای مکمل در رشته الگو خواهند بود
۴) رمزگذار، تعدادی از بازها بین دو رشته مشابه خواهند بود
24- هر گونه آسیب به میانه ژنی،در یک انسان:
1) قطعاً به نسل بعد او خواهد رسید.
2) امکان ندارد به یاختۀ نسل بعد برسد.
3) قطعاً در RNA حاصل از رونویسی دیده خواهد شد.
4) باعث کوتاه شدن RNA بالغ خواهد شد.
25- مشاهدۀ RNA هایی با اندازه های متفاوت در یاخته:
1) دلیلی بر رونویسی هم زمان از یک ژن نمی تواند باشد.
2) نشان دهندۀ ژن هایی متفاوت درون یاخته نیست.
3) نشان دهندۀ کاهش و افزایش فعالیت RNA پلی مراز است.
4) دلیلی بر وجود اندازه های مختلف RNAپلی مراز است.
26- در کدام یک از موارد زیر تنوع منومری بیشتری قابل مشاهده است؟
1) ریبوزوم 2) جایگاه پایان رو نویسی 3) راه انداز 4) بیانه
گفتار 2 به سوی پروتئین
پلی پپتید ها مهمترین فراورده های ژن ها هستند. می دانیم که پروتئین ها وظایف مختلفی را در بدن انحام می دهند.در این جلسه به چگونگی تبدیل اطلاعات mRNA به پروتئین پرداخته می شود.
👉سوالات خط به خط فصل دوم زیست شناسی دوازدهم با جواب
👉سوالات خط به خط فصل 1 زیست 3 با جواب
تبدیل زبان نوکلئیک اسیدی رنا به پلی پپتیدی
همانطور که می دانید DNA و RNA هر دو مولکول های پلس نکلئوتیدی هستند که از واحد سازندۀ نکلئو تیدی تشکیل شده اند. و پروتئین ها مولکول های پلی پپتیدی هستند که از واحد هایی به نام آمینو اسید ساخته شده اند. پس باید به طریقی از روی نوکلئوتید های RNA مولکول های پرو تئینی ساخته شوند. یعنی زبان نکلئو تیدی به زبان آمینو اسیدی تبدیل شوند که به این فرایند ترجمه می گویند . یعنی ساخته شدن پلی پپتید از روی اطلاعات mRNA را ترجمه می گویند.
نمونه سوالات امتحانی این جلسه به قرار زیر است .
جاهای خالی را با کلمات مناسب پر کنید.
1- توالی های نوکلئوتیدی .. ………………….. تعیین می کند که کدام …………………. باید در ساختار پروتئین قرار بگیرد.
2- رمزه آغاز باعث آغاز …………………… می شود و معرف اسید آمینه ……………………. است.
3- مواد اولیه مصرفی در ترجمه، ……………………….. هستند و هم چنین………………… و………………. از دیگر عوامل لازم در ترجمه هستند.
4- RNA ناقل در حالت فعال ………………………… مجددی پیدا می کند که ساختار……………. را به وجود می آورد.
5- در یکی از دو انتهای RNA …………………..، نوکلئوتیدی وجود دارد که به آن …………………… متصل می شود.
6- در پروتئین سازی اولین RNA ناقل وارد جایگاه …………………………….. می شود و سپس از جایگاه ………………………………. خارج می گردد.
۷- پیوند پپتیدی، پیوندی بین دو ……………………. است و در جایگاه………………. ریبوزوم ایجاد میشود.
8- در مرحله ………………………………………. پروتئین سازی، هیچ RNA ناقلی وارد جایگاه………….. نمیشود.
9- طول عمر RNA پیک در موجودات ……………………………………… کم بوده به همین دلیل ترجمه، پیش از پایان ……………………………. آغاز می شود.
10- پروتئین های ساخته شده از طریق فرایند …………………………………. به خارج یاخته رفته و یا ممکن است در ………………………………… باقی بمانند.
در جدا ول زیر، هر یک از واژه های ستون (الف) با یکی از عبارت های ستون (ب) ارتباط دارد. شماره واژه مرتبط را روبروی عبارت بنویسید. (توجه: یک واژه اضافی است.)
جدوا(1)
|
(الف) واژه |
(ب) عبارت |
شماره |
|
(1) پروتئین (2) پیوند هیدروژنی (3) پادرمزه (4) جایگاه P (5) پیوند پپتیدی (6) عامل آزاد کننده |
پیوندهای ایجادشده در ساختار نهایی tRNA |
… |
|
قسمتی از زیر واحد بزرگ ریبوزوم |
… |
|
|
توالی نوکلئوتیدی در یکی از بخشهای شكل فعال RNAناقل |
… |
|
|
اصلی ترین محصول ژن |
… |
|
|
در جایگاهی دور از جایگاه E، در ریبوزوم ایجاد میشود. |
… |
جدول(2)
|
(الف) واژه |
(ب) عبارت |
شماره |
|
١- پلی ریبوزوم ۲- گویچه قرمز بالغ ۳- هدایت پروتئین ۴- جایگاه A ۵- عامل آزاد کننده ۶- جایگاه E |
توالی های ویژه آمینواسیدی در پروتئینها |
… |
|
هیچ RNAناقل حامل اسید آمینه، در آن قرار نمی گیرد. |
…. |
|
|
در مرحله پایان ترجمه در جایگاه A قرار می گیرد. |
…. |
|
|
عدم ساخت RNAپیک در حالی که توان ساخت پروتئین وجود دارد. |
…. |
|
|
فعالیت همزمان چندین ریبوزوم بر روی RNA پیک |
…. |
درستی یا نادرستی جملات زیر را مشخص کنید. (در جملات نادرست، زیر عبارات غلط خط کشیده و درست آنها را بنویسید.)
1- ژن ها به واسطه پروتئین ها می توانند صفات را ایجاد کنند.
2- تعداد رمزه ها در RNAهای پیک تمامی جانداران یکسان است.
3- در فرایند ترجمه، هر دو نوع واکنش آب کافت و سنتز آبدهی انجام می شود.
4- ناقل مانند RNA پیک پس از رونویسی دچار تغییرات می شود.
5- نوع توالی پادرمزه تعیین کننده نوع RNAناقل واردشده به جایگاه A است.
6- هر رمز سه نوکلئوتیدی RNA پیک را رمزه می نامند.
7- در ساختار نهایی RNAناقل، نوکلئوتیدهای مکمل، می توانند پیوند هیدروژنی ایجاد می کنند.
8- توالی همه انواع RNAهای ناقل، علاوه بر ناحیه پادرمزه ای، ممکن است در نواحی دیگر نیز متفاوت باشد.
9- رمزه های پایان، رمزه هایی هستند که وارد جایگاه A نمی شوند.
👉سوالات خط به خط فصل 5 زیست شناسی دوازدهم با جواب
👉سوالات خط به خط فصل چهار زیست شناسی دوازدهم با جواب
👉سوالات خط به خط فصل 3 زیست شناسی دوازدهم با جواب
پرسش های تصویری
1- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شکل را نام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………..
3) ………………
4) ……………..
5) ……………..
ب) رمزه شماره یک، با چه پادرمزه ای مکمل می شود؟
پ) آمینواسید ابتدایی، چیست؟
ت) هر یک از حروف A و B جهت چه فرایندی را نشان می دهند؟
………………………………. (A
……………………………… (B
2- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شکل را نام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………..
3) ………………
4) ……………..
ب) کدام شکل حالت فعال RNA ناقل است؟
پ) کدام شکل حاصل تاخوردگی اولیه RNAناقل است؟
3- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شکل را نام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………..
3) ………………
4) ……………..
5) ……………..
ب) RNAناقل با چه رمزهای در RNA، جفت می شود؟
پ) این شکل چه فرایندی را نشان میدهد؟
4- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شکل را نام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………..
3) ………………
4) ……………..
5) ……………..
ب) این شکل کدام مرحله از ترجمه را نشان می دهد؟
پ) اولین آمینواسید مورد استفاده چیست؟
ت) رمزه آغاز، ابتدا به کدام جایگاه ریبوزوم وارد می شود؟
6- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شکل را نام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………..
3) ………………
ب) شکل نشان دهنده کدام مرحله از ترجمه است؟
پ) نقش شماره ۱ چیست؟
ت) واحد سازنده شماره ۱ چه نام دارد؟
7- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شکل را نامگذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………..
3) ………………
4) ……………..
5) ……………..
6) …………….
7) …………….
ب) هر یک از حروف زیر نشان دهنده کدام فرایند است؟
A) …………………
B) …………………….
C) ……………………..
پ) کدام قسمت ها ارتباط کاری بیشتری با هم دارند؟
ت) این شکل چه فرایندی را نشان میدهد؟
8- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای مشخص شده در شکل را نام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………..
3) ………………
4) ……………..
5) ……………..
ب) این شکل چه چیزی را نشان می دهد؟
پ) در این شکل حداکثر چند نوع RNA می تواند حضور داشته باشد؟ نام ببرید.
👉سوالات خط به خط زیست شناسی دوازدهم تجربی با جواب pdf
👉سوالات خط به خط فصل 8 زیست شناسی 3 با جواب
👉سوالات خط به خط فصل هفت زیست شناسی 3 با جواب
به پرسش های زیر پاسخ دهید.
1- در ارتباط با توالی نوکلئوتیدی در RNA پیک زیر، به پرسش ها پاسخ دهید.
mRNA : AAAGUAAUGUUUCGUUGA
الف) اولین پادرمزه ای که وارد جایگاه A ریبوزوم می شود کدام است؟
ب) آخرین رمزه که در جایگاه P ریبوزوم قرار می گیرد، کدام است؟
پ) رمزه پایان در کدام جایگاه ریبوزوم قرار می گیرد؟
2- در مورد فرایند ترجمه به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) جابه جایی ریبوزوم روی RNA پیک، در کدام مرحله صورت می گیرد؟
ب) در چه مرحله ای تمام اجزای لازم برای رونویسی از یکدیگر جدا می شوند؟
3- در مورد ساختار RNA ناقل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) کدام پیوند بین نوکلئوتیدها باعث ایجاد قطعات دورشته ای می گردد؟
ب) این ساختار دارای چند حلقه است؟
4- برای ساخت یک پلی پپتید با ۱۲۰ آمینواسید:
الف) چند مولکول، RNAناقل مورد استفاده قرار گرفته است؟
ب) چند نوع RNA با RNA پیک همکاری دارند؟
5- الف) مجموعه ریبوزومی شامل چه اجزایی است؟
ب) وجود مجموعه ریبوزومی چه مزیتی برای یاخته دارد؟
6- چرا قرار گیری عامل آزاد کننده در جایگاه A ریبوزوم باعث پایان ترجمه می گردد؟
7- وجود جایگاه E در ریبوزوم چه امری را موجب می شود؟
8- آیا تمام RNAهای ناقل که در ساخت یک زنجیره پلی پپتید مورد استفاده قرار می گیرند به جایگاه A وارد می شوند؟ توضیح دهید.
9- با توجه به این نکته که مولکول پروتئین در ساخت ریبوزوم به کار می رود:
الف) انواعی از RNA را که در ساخت ریبوزوم دخالت دارد نام ببرید.
ب) آیا برای ساخت ریبوزوم نیز باید ژنی وجود داشته باشد؟ با ذکر دلیل.
10- به چه دلیل می توان برای ریبوزوم نقش آنزیمی نیز قائل شد؟
11- سرنوشت پروتئین های ساخته شده در یاخته را بنویسید.
19- طول عمر کم RNA پیک در پیش هسته ای ها، باعث چه اتفاقی می شود؟
گزینۀ مناسب را انتخاب کنید.
1- در یاخته ۶۴ نوع ……………………………….. وجود دارد.
1) رمزه
۲) پادر مزه
2- تغییر در ساختار …………………………………. می تواند باعث عدم کارکرد RNAناقل گردد.
1) سه بعدی
۲) توالی پادر مزه
3- در پروتئین سازی ابتدا ………………………………………. ریبوزوم به RNA پیک متصل می شود.
۱) زیرواحد کوچک
۲) زیرواحد بزرگ
4- در مرحله آغاز ترجمه فقط جایگاه ………………………………….. پر می شود.
۱) P
2) A
5- آخرین RNA ناقل وارد جایگاه …………… نمی شود.
E (1
2) A
6- در فرایند ترجمه، …………. نسبت به سایرین در جایگاه متفاوتی از ریبوزوم رخ می دهد.
1)استقرار عامل پایان ترجمه بر روی RNAپیک
۲) تشکیل پیوند پپتیدی میان دو آمینواسید
۳) جفت شدن RNA ناقل حامل آمینواسید با رمزه پنجم
۴) آزادسازی زنجیره پلی پپتید از آخرین RNA ناقل
7- کدام عبارت در مورد یک یاخته فعال پانکراس درست است؟
۱) هر رمزه توسط یک پادرمزه شناسایی می شود.
۲) تنوع آمینواسیدها، کمتر از تنوع tRNAهاست.
۳) هر آمینواسید بیش از یک رمز سه نوکلئوتیدی دارد.
۴) هر RNA مورد نیاز برای پروتئین سازی، رمزه آغاز دارد.
8- در فرایند ترجمه ژن اکتین (نوعی پروتئین) در یاخته های عضلانی انسان، پس از جابه جایی ریبوزوم بر روی mRNA …………………….. .
1) tRNA حامل یک آمینواسید خاص به جایگاه P منتقل می گردد
۲) tRNA موجود در جایگاه P، ریبوزوم را ترک خواهد کرد
۳) پیوند پپتیدی بین آمینواسیدها در جایگاه A برقرار می گردد
۴) جایگاه A همواره پذیرای tRNAی حامل آمینواسید می گردد
9- با توجه به توالی mRNA زیر چهارمین رمزه ورودی به جایگاه A،…………………………… و سومین پادر مزه به جایگاه P ریبوزوم ……………………………………. است.
CGA, CGU, AUG , CGG, UAC, UGC, UUC, CAC, UGA
1) ACG – UGC
2) UAC – UUC
3) UAC – AAG
4) AUG – UUC
10- در زمان …………………………….. همواره ………………………………. .
1) ترجمه یک RNA پیک – ترکیبی دارای پیوند پپتیدی از جایگاه P به A ریبوزوم وارد میشود
۲) بلوغ RNA پیک – دو برابر تعداد بیانهها، پیوند فسفودی استر شکسته می شود
۳) مرحله سوم رونویسی – شکسته شدن پیوندهای هیدروژنی بین نوکلئوتیدهای لزوما متفاوت، زودتر از تشکیل آنها است
۴) بلوغ RNA پیک – تعداد مولکول های آب آزادشده برابر با تعداد رونوشت میانه ها است
11- کدام گزینه درست است؟
۱) تعداد پیوندهای پپتیدی = تعداد آمینواسیدهای به کار رفته در پلی پپتید
۲) تعداد RNAهای ناقل واردشده به جایگاه P = تعداد آمینواسیدهای به کار رفته در پلی پپتید
۳) تعداد RNAهای ناقل خارج شده از جایگاه P = تعداد RNAهای خارج شده از جایگاه E
۴) تعداد پیوندهای پپتیدی در پلی پپتید = تعداد RNAهای ناقل واردشده به جایگاه P
12- برای سنتز یک رشته پلی پپتید ۱۰ مولکول آب آزاد شده است. کدام عبارت قطعا صحیح است.
1) RNAی پیک مربوط به آن یک نوع رمزه سه نوکلئوتیدی دارد.
۲) بخشی از ژن که رونوشت آن وارد ریبوزوم می شود، ۷۲ نوکلئوتید دارد.
۳) ۹ مولکول RNA ناقل وارد جایگاه A ریبوزوم شده است.
۴) سی و دومین نوکلئوتید واردشده در ریبوزوم، متعلق به رمزه پایان است.
13- کدام مورد درباره ساخت هموگلوبین گویچه قرمز صحیح است؟
1) ترجمه RNA پیک در یاختهای فاقد هسته انجام میشود.
۲) در گویچه قرمز بالغ رونویسی از این ژن به مقدار فراوانی دیده می شود.
۳) RNA پیک در این یاخته طول عمر زیادی ندارد.
۴) ترجمه از RNA پیک به مقدار کمی انجام می شود.
14- در زمان ترجمه هر مولکول mRNA بالغ یوکاریوتی، چند مولکول tRNA وارد جایگاه P ریبوزوم می شود و به جایگاه A وارد نمی شود؟
1)1
۲ (۲
3)3
4 (۴
15- نمی توان گفت …………………….. .
1) RNA ناقل تنها مولکول حاصل از رونویسی است که دچار تغییرات می شود
۲) در RNA ناقل، پیوندهای هیدروژنی قابل مشاهده اند
3) تاخوردگی مجدد در RNAناقل می تواند به آن شکل سه بعدی ویژه بدهد
4) نوکلئوتیدهای RNAناقل می تواند با نوکلئوتیدهای مکمل در خود و با مولکول DNA پیوند هیدروژنی تشکیل دهد
16- چند مورد نادرست است؟
« پروتئینی با ۵۷۴ آمینواسید و با ۴ زنجیره پلی پپتید ساخته شده است. به طور قطع می توان گفت: ….»
الف) رشته الگوی رونویسی شده از ژن این پروتئین دارای ۵۷۵ نوکلئوتید بوده است.
ب) این پروتئین در یک یاخته هوهسته ای ساخته شده است.
پ) انواع RNA پلی مرازها برای رونویسی از ژن مربوط به این پروتئین در هوهسته ای به کار گرفته شده اند.
ت) در ساختار این پروتئین تنها پیوندهای پپتیدی به کار گرفته شده است
1)1
2)2
3)3
4)4
17- ریبوزوم یکی از اجزای یاخته است که:
۱) در ساختار خود دارای پیوندهای فسفودی استر بوده و توانایی ایجاد آن پیوند را دارد.
۲) مواد حاصل از عملکرد ریبوزوم را نمی تواند در ساختار خود داشته باشد.
۳) ضمن داشتن پیوندی پپتیدی در ساختار خود می تواند موجب تشکیل آن پیوند هم بشود.
۴) دارای مولکول هایی در ساختار خود است که تماما توسط یاخته تولید شده اند.
18- همواره در مراحل پروتئین سازی:
۱) نوکلئوتیدهایی از RNAپیک ابتدا وارد جایگاه P و سپس به جایگاه A می روند.
۲) هر رمزه که وارد جایگاه P گردد، از جایگاه E خارج می گردد.
۳) در جایگاه A پیوند پپتیدی با مصرف ATP ایجاد می شود. |
۴) زیر واحد کوچک ریبوزوم با RNA پیک متصل است.
19- در RNA پیک فرضی زیر، پس از خروج RNA ناقل حاوی پادر مزه CUC از جایگاه P ریبوزوم، RNA ناقل حاوی کدام پادر مزه وارد جایگاه A ریبوزوم می شود؟
AUG , CAC, AAU , CCC,GAG , UUC, UCC, AUC
UCC (1
2) UUC
3) AAG
4) AGG
20- چند مورد از موارد زیر به درستی بیان شده است؟
الف) امکان رونویسی همزمان چند RNA پلی مراز و نیز امکان ترجمه همزمان یک RNA پیک به وسیله چند ریبوزوم وجود دارد.
ب) توالی پادر مزه تعیین کننده نوع آمینواسید متصل شونده به RNA ناقل بوده و در این فرایند AMP ایجاد می شود.
پ) توالی های آمینواسیدی خاص در پروتئینها تعیین کننده هدایت آنها به مقاصد خاص هستند.
ت) عوامل حفاظتی از RNA پیک می توانند میزان پروتئین تولیدی در یاخته را افزایش دهند.
۱ (۱
۲ (۲
3)3
4 (۴
21- در طول ترجمه همواره:|
۱) جایگاه A نزدیکترین فاصله را با رمزه پایان و اولین آمینواسید زنجیره پلی پپتید بیشترین فاصله را با جایگاه P دارد.
۲) در جایگاه E، رمزهۀ قرار می گیرد که ترجمه ای برای آن صورت نگرفته و RNAناقل از آن خارج می شود.
۳) رمزه مشخصی برای پایان رونویسی در جایگاه A و رمزه مشخصی برای اولین آمینواسید در جایگاه P وارد میشود.
۴) آمینواسید متیونین تنها در ابتدای زنجیره بوده و آخرین رمزه واردشده به جایگاه A، ترجمه نمی شود.
22- کدام مورد فقط در یاخته های پروکاریوتی مشاهده می شود؟
۱) ترجمه همزمان چند ریبوزوم از یک RNA پیک
۲) مکان مشترک برای رونویسی و ترجمه
۳) برون رانی پروتئین های ساخته شده
۴) استفاده از پروتئین های ساخته شده در لیزوزومها
23- نتیجه ترجمه RNA پیک توسط ریبوزوم های آزاد در سیتوپلاسم در کدام یک مشاهده نمی شود؟
۱) دیسه ها ۲) راکیزه ۳) لیزوزوم ۴) هسته
20- کدام یک تعیین کننده دیگری نیست؟
۱) توالی پادر مزه – آمینواسید اتصالی به RNAناقل
۲) ترتيب رمزه ها به ترتیب آمینواسیدهای زنجیره پلی پپتیدی
۳) توالی پادر مزه – توالی محل اتصال آمینواسید
۴) توالی کد – توالی رمزه
گفتار 3 تنظیم بیان ژن
همۀ ما از یک سلول تخم منشاء گرفته ایم . میلیاردها سلول بدن ما حاصل تقسیم همان سلول تخم است. ژن های موجود در کروموزوم های سلول های ما زمینۀ ایجاد صفات ما هستندو عملکرد یاخته های ما را پی ریزی می کنند . اگر تمام سلول های پیکر ما دارای ژن های یکسانی هستند پس چرا عملکرد آنها متفاوت است . سلول های عصبی ،سلول های ماهیچه ای و یا خونی و …. . در این فصل یاد می گیرید با اینکه ژنها درون سلول های پیکر بدن موجودات زنده یکسان هستند ولی فقط در هر سلول بعضی از آنها فعال یعنی روشن و بعضی دیگر غیر فعال یعنی خاموش هستند. ، به عبارتی در این جلسه با بیان ژن ها آشنا می شوید.
👉جزوه سوالات خط به خط شیمی 3 فصل 2 با جواب
👉جزوه سوالات خط به خط شیمی 3 فصل 1 با جواب
👉سوالات خط به خط زیست شناسی دوازدهم تجربی با جواب pdf
نمونه سوالات این جلسه به قرار زیر است.
نمونه سوالات این جلسه گزینه مناسبی برای تقویت مباحث تنظیم بیان ژن است. درس زیست ذاتا از مباحثی تشکیل شده است که نیاز به تجزیه و تحلیل زیادی دارد و به دو بخش مباحث حفظی و مفهومی تقسیم می شود. حل نمونه سوال و تمرین زیاد می تواند کمک زیادی برای درک مباحث این جلسه کند.
جاهای خالی را با کلمات مناسب پر کنید.
1- در نبود لاکتوز، پروتئین مهار کننده به ………………. متصل می شود و ژن خاموش می شود.
2- مقدار، ……………………… و …………………………. استفاده از ژن در یاخته های مختلف یک جاندار ممکن است فرق داشته باشد.
3- تنظیم بیان ژن در پروکاریوتها به طور معمول در مرحله ………………………………… انجام می شود.
4- اگر مانعی بر سر راه ………………………….. وجود داشته باشد،………………………….. انجام نمی شود و تنظیم منفی صورت می گیرد.
5- در باکتری ها در حضور قند مالتوز پروتئین …………………………………. به توالی های خاصی از …………………………………. متصل می گردد.
6- در یوکاریوتها برخی ژنها در ……………………………………… و برخی در ………………………………… و دیسه ها قرار دارند.
7- با اتصال RNAهای ……………………………….. به RNAهای ……………………………….. از کار ریبوزوم جلوگیری می شود.
8- یاخته می تواند با تغییر در میزان ………………………………………………….. کروموزوم در بخش های خاص، دسترسی ……………………………………… را به ژن تنظیم کند.
در جدول زیر، هر یک از واژه های ستون (الف) با یکی از عبارت های ستون (ب) ارتباط دارد. شماره واژه مرتبط روبروی عبارت بنویسید. (توجه: یک واژه اضافی است)
|
(الف) واژه |
(ب) عبارت |
شماره |
|
(1) میتوز تخم (2) تمایز (3) عوامل رونویسی (4) رونویسی (5) فعال کننده (6) توالی افزاینده |
به طور معمول تنظیم بیان ژن در پروکاریوتها در این مرحله صورت می گیرد. |
… |
|
ایجاد یاخته های مختلف از یک یاخته |
… |
|
|
یکسان بودن یاخته های پیکری از نظر کروموزومی و ژنی |
… |
|
|
توالی خاصی از DNA که ممکن است در فاصله دورتری نسبت به راه انداز باشد. |
… |
|
|
پروتئینی که به توالیهای خاصی از DNA که قبل از راهانداز قرار دارند، متصل می شود. |
… |
درستی یا نادرستی جملات زیر را مشخص کنید. (در جملات نادرست، زیر عبارات غلط خط کشیده و درست آنها را بنویسید.)
1- تنظیم بیان ژن در پیش هسته ای تنها در مرحله ساخت پروتئین و DNA انجام می شود.
2- راه انداز نسبت به اپراتور در فاصله دورتری از نقطه شروع رونویسی قرار دارد.
3- در تنظیم مثبت رونویسی، فعال کننده به راه انداز متصل می شود.
4- در انسان تمام ژنها در هسته قرار دارند.
5- توالی افزاینده قسمتی از ژن بوده که عوامل رونویسی می توانند به آن متصل گردند.
6- مالتوز می تواند به فعال کننده متصل گردد.
7- در حضور لاکتوز مهار کننده هیدرولیز می گردد و رونویسی انجام می شود .
8- جایگاه اتصال فعال کننده در ژن وجود ندارد.
9- در پیش هسته ای ایجاد خمیدگی در DNA باعث افزایش سرعت رونویسی می گردد.
پرسش های تصویری
1- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجزای شکل را نام گذاری کنید
1) ……………..
2) ……………….
3) ………………..
4) ……………….
5) …………………
ب) اتصال لاکتوز، چه اثری بر مهار کننده دارد؟
پ) باکتری در حال استفاده از چه قندی است؟
2- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجرای شکل را نام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………….
3) ………………..
4) ……………….
5) …………………
ب) واحد سازنده شمارة د چیست؟
👉سوالات خط به خط فصل دوم زیست شناسی دوازدهم با جواب
👉سوالات خط به خط فصل 1 زیست 3 با جواب
پ) کدام مورد زودتر به DNA متصل می شود؟
دانلود جزوه فصل به فصل سوالات زیست شناسی دوازدهم
3- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجرای شکل رانام گذاری کنید.
1) ……………..
2) ……………….
3) ………………..
4) ……………….
5) …………………
ب) این شکل چه فرایندی را نشان می دهد؟
ب) تمایل کدام مورد برای پیوستن به راه اندازهای مختلف متفاوت است؟
ت) مقدار تمایل به پیوستن به راه اندازی در میزان چه فرایندی مؤثر است؟
4- با توجه به شکل به پرسش های زیر پاسخ دهید.
الف) اجرای شکل را نام گذاری کنید
1) ……………..
2) ……………….
3) ………………..
4) ……………….
5) …………………
ب) کنار هم قرار گیری عوامل رونویسی، باعث افزایش چه فرایندی می گردد؟
پ) از بین شماره های مشخص شده در شکل، کدام یک دارای پیوند پپتیدی است؟
به پرسش های زیر پاسخ دهید.
1- در مورد تنظیم بیان ژن در پیش هسته ای و هوهسته ای ها:
الف) عمدتا تنظیم بیان ژن پیش هسته ای چه هنگام صورت می گیرد؟
ب) مولکول های پروتئینی که شناسایی راه انداز را در هوهسته ای ها انجام میدهند، چه نام دارند؟
2- در تنظیم منفی رونویسی:
الف) در حضور لاکتوز و گلوکز، مهار کننده چه وضعیتی دارد؟
ب) در حضور لاکتوز به تنهایی در محیط، مهار کننده چه وضعیتی دارد؟
👉سوالات خط به خط فصل هفت زیست شناسی 3 با جواب
👉سوالات خط به خط فصل شش زیست شناسی 3 با جواب
👉سوالات خط به خط فصل 5 زیست شناسی دوازدهم با جواب
3- در تنظیم مثبت رونویسی:
الف) وجود کدام قند، باعث رونویسی می گردد؟
ب) چه عاملی باعث اتصال فعال کننده به جایگاه اتصال فعال کننده می شود؟
4- در تنظیم بیان ژن در سطح کروموزومی:
الف) تعداد رونویسی با میزان فشردگی کروموزومی چه رابطه ای دارد؟
ب) فشردگی بیشتر کروموزوم بر عملکرد چه آنزیم هایی تأثیرگذار است؟
5- در رابطه با تنظیم بیان ژن در پیش هسته ای، پاسخ کوتاه دهید:
الف) محصول ژن چیست؟
ب) در مواردی باخته از طریق تغییر در پایداری کدام مولکول ها به تنظیم بیان ژن می پردازد؟
6- به چه فرایندهایی تنظیم بیان ژن می گوییم؟
به فرایند هایی که تعیین می کنند در چه هنگام ، به چه مقدار و کدام ژن ها بیان شوند.
7- تنظیم بیان ژن در پروکاریوت ها در چند مرحله ممکن است انجام شود؟
1- در هر یک از مراحل ساخت RNA یا پروتئین 2- تغییر در پایداری RNA یا پروتئین
8- برای ساخت مهار کننده چه فرایندهایی لازم است؟
چون مهار کننده پروتئین است پس باید برای ساخت آن ، رونویسی و سپس ترجمه صورت بگیرد.
9- نقش فعال کننده در تنظیم مثبت رونویسی چیست؟
بعد از اتصال به جایگاه خود، کمک می کند RNAپلی مراز به راه انداز متصل شود و رونویسی را شروع کند.
10- چرا تنظیم بیان ژن در یوکاریوت ها پیچیده تر از پروکاریوت ها است؟
زیرا سلول های یوکاریوتی بوسیلۀ غشاها به بخش های مختلفی تقسیم شده اند.
11- نقش توالی افزاینده در DNA هوهسته ای چیست؟
به علت ایجاد خمیدگی در DNA می تواند عوامل رونویسی را کنار هم نگه دارد و سرعت رونویسی افزایش یابد.
12- با توجه به تأثیر میزان فشردگی DNA در مقدار رونویسی، در کدام مرحله از چرخه یاخته ای، رونویسی کم تر صورت می گیرد؟ چرا؟
مرحلۀ متافاز، زیرا در این مرحله کروموزوم ها در حداکثر فشردگی هستند.
13- طول عمر RNA پیک چگونه باعث افزایش کمیت پروتئین سازی می گردد؟
هر چه طول عمر RNAپیک بیشتر باشد ترجمۀ بیشتری از روی آن انجام می گیرد و پروتئین سازی بیشتر است.
👉سوالات خط به خط فصل دوم زیست شناسی دوازدهم با جواب
👉سوالات خط به خط فصل 1 زیست 3 با جواب
گزینۀ مناسب را انتخاب کنید.
1- ترجمه در یوکریوت ها می تواند در اثر اتصال بعضی …………. به ………….. متوقف می شود.
1) RNAهای کوچک مکمل – RNA پیک
۲) RNAناقل – ریبوزوم
2- راه انداز ها در ژن های مختلف در بخش های …………….. قرار دارند.
۱) متفاوت
۲) مشابه
3- در تنظیم ………………………………… رونویسی، RNA پلی مراز می تواند به تنهایی راه انداز را شناسایی کند.
۱) مثبت
۲) منفی
4-سلول می تواند با تغییر در پایداری ………………………… فعالیت آن را تنظیم کند.
1) DNA 2) پروتئین
5- تنظیم بیان ژن در …………………………….. پیچیده تر و در مراحل بیشتری می تواند صورت گیرد.
۱) یوکاریوت ها
۲) پروکاریوت ها
6- چند مورد از موارد زیر نادرست است؟
الف) هر بیان ژنی که انجام شود، پیوند پپتیدی ایجاد می شود.
ب) در هر تنظیم بیان ژنی، پیوند فسفودی استر ایجاد می شود.
پ) در هر بیان ژنی باید دو رشته DNA از هم جدا کردند و پیوند هیدروژنی شکسته شود.
ت) در تنظیم بیان ژنی مثبت، به مقدار زیادی پروتئین ساخته می شود.
1)1 2)2 3)3 4)4
7- اگر اشرشیاکلای در محیط فاقد لاکتوز قرار گیرد، …………. .
۱) رونویسی از ژن مهار کننده، ادامه می یابد
۲) اتصال RNA پلی مراز ۲ به اپراتور مختل میشود
۳) سنتز RNA پیک از ژن تجزیه لاکتوز متوقف می شود
۴) تغییراتی در شکل پروتئین مهار کننده ایجاد می شود
8- چند مورد از موارد زیر در هر دو نوع تنظیم رونویسی در باکتری ها نادرست است؟
الف) RNA پلی مراز به تنهایی می تواند به راه انداز متصل گردد.
ب) RNA پلی مراز پس از اتصال به راه انداز به اپراتور می رسد.
پ) جداشدن پروتئینی خاص از DNA، عاملی برای شروع رونویسی است.
ت) وجود دی ساکارید درون یاخته می تواند عاملی برای شروع رونویسی باشد.
1)1 2)2 3)3 4)4
9- نمی توان گفت ……………………………………………………….. .
1) مواد حاصل از ترجمه و رونویسی، می تواند باعث عدم رونویسی و یا ترجمه گردد
۲) در شروع رونویسی در هوهسته ای ها باید توالی افزاینده کنار راه انداز قرار بگیرد
3) در تنظیم مثبت به واسطه قند مالتوز، فعال کننده به راه انداز متصل نیست
4) توالی افزاینده توان اتصال به پروتئین های ویژه ای را دارد
10- در مورد تنظیم بیان ژن انسان می توان گفت:
1) تعداد ژن ها در یاخته های عصبی و ماهیچه ای اسکلتی برابر بوده ولی در هر کدام تنها عده ای از ژن ها بیان می شوند.
2) در سلول های پیکری که اعمال مختلفی را در بدن انجام میدهند، ژن های متفاوتی وجود دارد.
3) تنها عوامل محیطی می توانند برسلول ها اثر کرده و بیان ژن های متفاوتی را در آنها موجب شوند.
4) ژن های مشابه با عملکرد یکسان، در تمام سلول های زنده مشاهده نمی شود.
11- دریک موجود هوهسته ای اگر ژنی رونویسی گردد؛ می توان گفت:
1) قطعاً RNA پیکی ایجاد می کند که می تواند، ترجمه گردد.
2) مولکولی ایجاد می شود که می تواند در پروتئین سازی نقش داشته باسد .
3) در هنگام ترجمه، طولی معادل با کل رشته الگو دارد.
4) توالی افزاینده در رونویسی از این ژن نقش مهمی داشته است.
12- با توجه به تنظیم منفی رونویسی در پروکاریوتی که با دخالت لاکتوز صورت می گیرد، می توان نتیجه گرفت که ……… .
۱) برای ورود لاکتوز به باکتری، باید ابتدا هیدرولیز آن صورت بگیرد.
۲) برای جداشدن مهار کننده از اپراتور تنها شرط لازم عدم وجود گلوکز است.
۳) در حضور گلوکز و لاکتوز مهار کننده از اپراتور جدا می گردد
۴) با جداشدن مهار کننده چندین ژن می تواند رونویسی گردد.
13- تنظیم بیان ژن در هوهسته ای …………………….. تنظيم ……………………………. پیش هسته ای، در هدایت ………….. به ……………. .
۱) برخلاف – منفی – راه انداز – RNA پلی مراز
۲) همانند – مثبت – RNA پلی مراز – راه انداز
۳) همانند – مثبت – اپراتور – راه انداز
۴) برخلاف ۔ منفی – RNA پلی مراز – راه انداز
14- اگر در محیط باکتری اشرشیاکلای لاکتوز یافت نشود، حتی پس از اتصال ………………. .
۱) لاکتوز به مهار کننده، RNA پیک که محصول چند ژن است ساخته نخواهد شد
۲) مهار کننده به اپراتور، تولید لاکتوز ادامه خواهد داشت
۳) مهار کننده به اپراتور، رونویسی از ژنی که باعث تولید مهار کننده می شود، ادامه پیدا خواهد کرد
۴) عوامل رونویسی به راه انداز، سدی در مقابل حرکت RNA پلی مراز ایجاد خواهد شد.
15- در پروکاریوتها، به طور معمول تنظیم بیان ژن از طریق اثرگذاری بر روی…………………. صورت می گیرد.
۱) تغییر عملکردی ریبونوکلئیک اسیدها
۲) فعالیت برخی پروتئین های آنزیمی
۳) ساختار برخی پروتئین های آنزیمی
۴) تغییر ساختاری ریبونوکلئیک اسیدها
16- ……………………………..، قابلیت اتصال به مجموعه اپراتور، راه انداز و ژن های تجزیه کننده لاکتوز را ندارد.
۱) هلیکاز همانند DNA پلی مراز و برخلاف مهار کننده
۲) مهار کننده همانند RNA پلی مراز و برخلاف لاکتوز
۳) لاکتوز برخلاف مهار کننده و DNA پلی مراز
۴) RNA پلی مراز برخلاف مهار کننده و هلیکاز
17- در تنظیم منفی رونویسی کدام مورد نادرست است؟
۱) پیوند بین اپراتور و راه انداز از نوع پپتیدی است.
۲) اپراتور فاقد نوکلئوتید تیمین دار است.
۳) توالی افزاینده نیتروژن دارد.
۴) تنظیم بیان ژن (رونویسی) در عناصر آوندی صورت نمی گیرد.
18- اتصال مستقیم RNA پلی مراز به راه انداز برای ساخت کدام یک دیده می شود؟
۱) انسولین
۲) مهار کننده
۳) گلوکاگون
۴) هورمون تحریک کننده فوق کلیوی
19- در مورد عوامل رونویسی نمی توان گفت:
۱) برای تولید آنها از RNA پلی مراز ۲ استفاده می شود.
۲) برای ساخت آنها، RNA با شکل سه بعدی ویژه استفاده می شود.
۳) می توانند باعث ایجاد خمیدگی در DNA گردند.
۴) در ساخت آنها RNA ریبوزومی هیچ نقشی ندارد.
20- اگر در محیط باکتری اشرشیاکلای لاکتوز یافت نشود، حتی پس از اتصال………….. .
۱) لاکتوز به پروتئین مهار کننده، mRNAای که از چند ژن رونویسی شده است، ساخته خواهد شد
۲) مهار کننده به اپراتور، تولید لاکتوز ادامه خواهد داشت
۳) مهار کننده به اپراتور، رونویسی از ژن مربوط به مهار کننده ادامه پیدا خواهد کرد
۴) عوامل رونویسی به راه انداز، سدی در مقابل حرکت RNA پلی مراز ایجاد خواهد شد
21- کدام عبارت درباره تنظیم بیان (رونویسی) ژن های مربوط به تجزیه لاکتوز در اشرشیاکلای درست است؟
۱) توالی واحدهای سازنده لاکتوز، توسط ژن سازنده مهار کننده در باکتری تعیین می گردد.
۲) در حضور لاکتوز، پروتئین مهار کننده تغییر شکل یافته و به توالی اپراتور متصل می شود.
۳) اتصال لاکتوز به مهار کننده باعث تجزیه مهار کننده و شروع رونویسی می گردد.
۴) در پی اتصال لاکتوز به مهار کننده، گلوکز بیشتری در اختیار یاخته قرار می گیرد.
22- چند مورد می تواند نتیجه فعالیت آنزیم DNA پلی مراز باشد؟
الف) راه انداز
ب) مهارکننده
پ) فعال کننده
ت) رونویسی کننده
ث) عوامل رونویسی
1)1 2)3 3)4 4)5
23- کدام نادرست است؟ «در باکتری اشرشیاکلای، رونوشت …………………………………. .»
۱) ژن مهار کننده، ترجمه می شود
۲) جایگاه پایان رونویسی، قند دئوکسی ریبوز دارد
۳) رمز؛ پایان، ترجمه نمی شود
۴) بخش قرار گرفته قبل از ژن های تجزیه کننده لاکتوز، باز آلى آدنین دارد
24- کدام عبارت درست است؟
۱) در سلول های اصلی معده ژن پپسین به وسیله RNA پلی مراز ۲ رونویسی می گردد.
۲) فیبرینوژن فعال در خون، پروتئینی حاصل از ترجمه است.
۳) در سلول هایی که بخش اعظم هماتوکریت (خون بهر) را تشکیل میدهند، RNA پلی مراز فعال است.
۴) فعال شدن پروتئین های مکمل هنگام برخورد با میکروب ها نوعی تنظیم بیان ژن در مراحل غیررونویسی است.
25- برای ساخت پروتئین مهارکننده …………………….. عوامل رونویسی …………………
۱) همانند – مکان رونویسی و ترجمه به صورت مجزا میباشد.
۲) همانند – سه نوع آنزیم RNA پلی مراز فعال هستند.
۳) برخلاف – از DNA با دو انتهای باز استفاده میشود.
۴) برخلاف . RNA پلی مراز به طور مستقیم به راه انداز متصل می شود.
26- در صورت تجزیه باکتریهای همراه غذا در لوله گوارشی انسان، از کدام یک نمی تواند آمونیاک به وجود آید؟
۱) عوامل پایان ترجمه
2) اپراتور
۳) عوامل رونویسی
۴) عامل تغییر شکل دهنده مهار کننده
